16-رعایت احکام سازمانی

1)  بیت المال

معیارهای جواز استفاده از بیت المال :

1-شرایط کاری:

« استفاده کارکنان از امکانات بیت المال در ساعات رسمی کار به مقدار متعارفی که مورد ضرورت و نیاز است و شرایط کاری بیانگر اذن به کارمندان در این مقدار از استفاده است ،اشکال ندارد»

(اجوبه الاستفتاءات،س1956)

2- ضوابط ومقررات

«استفاده از امکانات بیت المال باید طبق ضوابط و مقررات باشد.»اجوبه،س1965

3- با  اذن کسی که از نظر شرعی و قانونی حق اذن دارد

« استفاده از امکانات بیت المال به اذن کسی که از نظر شرعی و قانونی حق اذن دارد بدون اشکال است.»اجوبه،س1956

احکام مربوط به بیت المال

1- جبران استفاده غیر مجاز از بیت المال:

اگر موجود باشد ، بایدعین آن را ، و اگر تلف شده :

الف : اگر مثلی باشد عوض آن بهمراه اجره المثل مدت استفاده

ب:اگر مثلي نباشد باید قیمت آن را به همراه اجرت مدت استفاده بپردازد.(اجوبه،س1956)

2- تقاص از بیت المال

اگر شخصی از سازمان طلب داشته باشد، جایز نیست طلب خودرا از اموال دولتی که در اختیار دارد، به عنوان تقاص بردارد ؛ بلکه باید از راه های قانونی اقدام نماید. (اجوبه،س1967)                 

3- هزینه بودجه درغیر موردنظر

مصرف نمودن بیت المال،در غیر مواردی که اجازه داده شده، در حکم غصب و موجب  ضمان است. مگر آنکه با اجازه قانونی مقام مسئول باشد.(اجوبه،س1966)  

4- تنظیم اسناد و فاکتورهای صوری

ارائه هرگونه گزارش خلاف واقع (سند زنی) و تنظیم هرگونه سند و فاکتور صوری شرعاً حرام است.

6-انجام  هر کاری در وقت مخصوص خود

  پرداختن به کارها باید طبق آنچه ابلاغ شده است، باشد .مثلاً پرداختن به کار دیگر در ساعت ورزش بدون هماهنگی و مجوز جایز نیست.

7- عدم جوازاخذپورسانت

دریافت هدیه از فروشنده در قبال خرید برای سازمان ، جایز نیست و آنچه که دریافت شده، باید به اداره ای که مأمور خرید آن بوده تسلیم نماید.

8- تهیه غذای بیش ازحد

استفاده از پول بیت المال برای پذیرایی و غذا باید طبق مجوز باشد، و اگر کسی عمداً اضافه تهیه کند ضامن است، ولی اگر به تعداد تهیه شده و اضافه بماند ، در صورتی که قابل تبدیل به پول یا کالای ماندگار است، باید فروخته شده یا تبدیل شود و اگر قابل تبدیل نیست و فاسد می شود ، توزیع آن بین افراد اشکال ندارد.

9- انفصال ازخانواده

پس از آنکه عضو خانواده ازدواج کرد و یا از خانواده منفصل شد، باید به مسوولین و مراکز مربوطه اطلاع داده شود، و پس از آن تاریخ ،دریافت سهمیه باید طبق مقررات صورت گیرد ، و اگر منع شده باشد،اشکال دارد.

2) وام و تسهیلات بانکی

معیارجوازاستفاده:

1-عمل طبق قرارداد:

اگر وام را برای امر خاصی از بانک دریافت کند نمیتواند در کار دیگری مصرف نماید بلکه باید آنرا در موردی که مشخص شده مصرف نماید و یا عین آن را به صندوق برگرداند.(اجوبه،س1924)

2- صوری نبودن سند:

دریافت وام با سند صوری جایز نیست ؛ و آنچه دریافت شده ،باید عودت داده شود.(همان،س1925)

3)استفاده ازخدمات  رفاهی

 استفاده از دفترچه بیمه درمانی فقط برای کسی جایز است که شرکت بیمه نسبت به ارائه خدمات به او تعهد کرده است و در اختیار دیگران گذاشتن جایز نیست و استفاده دیگران از آن موجب ضمان است.(اجوبه،س1952)

بنابراین؛ اگر کسی قانوناً مجاز به دریافت دفترچه برای والدین خود نباشد و از دفترچه استفاده کند، ضامن است و باید ما به التفاوت را به بیمه عودت دهد.

مساله : اگر کسی با علم به ممنوعیت استفاده دیگری  کارت ودفترچه  خود را در اختیار دیگران قرار داده باشد ، به همان میزان که مرکز خدمات تخفیف داده  ضامن است.

رعایت شئونات :

1- ماهواره

دستگاه آنتن ماهواره‏اى از اين جهت كه صرفا وسيله‏اى براى دريافت برنامه‏هاى تلويزيونى است كه هم برنامه‏هاى حلال دارد و هم برنامه‏هاى حرام، حكم آلات مشترك را دارد. لذا خريد و فروش و نگهدارى آن براى استفاده در امور حرام، حرام است و براى استفاده‏هاى حلال جايز است. ولى چون اين وسيله براى كسى كه آن را در اختيار دارد زمينه دريافت برنامه‏هاى حرام را كاملا فراهم مى‏كند و گاهى نگهدارى آن مفاسد ديگرى را نيز در بر دارد، خريد و نگهدارى آن جايز نيست مگر براى كسى كه به خودش مطمئن است كه استفاده حرام از آن نمى‏كند و بر تهيه و نگهدارى آن در خانه‏اش مفسده‏اى هم مترتّب نمى‏شود. لكن اگر قانونى در اين مورد وجود داشته باشد بايد مراعات گردد.   (اجوبه ،س1213)

2)آلات و ابزار موسیقی

1- استفاده از آلات نوازندگی و موسیقی به نحو لهوی و مطرب و مناسب با مجالس لهو و گناه ، حرام است.

2-در مورد استفاده از برخی ابزار موسیقی در برنامه های سپاه مانند سنج، دمام و نی اگر به صورت لهوی و مطرب باشد، جایز نیست ؛ ولی اگر غرض عقلایی داشته باشد و بصورت مارش عزا و یا مارش نظامی استفاده شود،اشکال ندارد.

 3) تراشیدن محاسن

ملاک در حد شرعی اصلاح صورت ،این است که از نظر عرف، گذاشتن ریش صدق کند و فرقی بین زدن با تیغ و یا اصلاح با ماشین و غیر آن وجود ندارد. (اجوبه ،س1411)

4-پوشش نا مناسب

استفاده از کراوات و پاپیون ، چون تقلید و ترویج از فرهنگ بیگانه و لباس غیر مسلمین است جایز نیست ، بخصوص برای برادران بسیجی . (اجوبه،س1379)

5- ورود در کارهای ممنوعه