بسم الله الرحمن الرحیم

برخی از احکام روزه

1)نیت روزه

در نیت قصدقربت ،تعیین روزه(درغیرماه رمضان مثلا قضا یا كفاره) واستمراردرنیت وبرنگشتن ازنیت(اگر نیت كند كه روزه نباشد، روزه او باطل است و فقط قضای آن روز بر او واجب می شود و كفاره ندارد.)
2)معذورین :

1- پيرمرد و پيرزنى كه گرفتن روزه براى آنان مشقت دارد.

2- زن باردارى كه گرفتن روزه براى حمل يا خودش ضرر دارد.
3-زن شيردهى كه گرفتن روزه بارى بچه يا خودش ضرر دارد.
4- بيمارى كه گرفتن روزه براى او ضرر دارد.
5- كسى كه زياد تشنه میشود  و نمى‏تواند تشنگى را تحمل كند.
6- كسى كه به سن بلوغ نرسيده است.
7-زنى كه خون حيض و نفاس مى‏بيند.
8- كسى كه به مسافرت مى‏رود و در جايى قصد اقامت ده روز نمى‏كند.
9-فردی كه به جهت ضعف بنيه گرفتن روزه برا ش مشقت و ضرر دارد.
10- كسى كه بى‏هوش است و يا در كما به سر مى‏برد.
11-ديوانگان  (. توضيح المسائل مراجع، 1729، 1725  )

3)احكام روزه بیمار
1- ملاك  نگرفتن روزه؛ضرر داشتن روزه است نه بیمار بودن. پس شخص سالم و تندرستی که روزه برایش ضرر داردد، نباید روزه بگیرد. چنانکه بیماری که روزه گرفتن برایش ضرر ندارد، باید روزه بگیرد.(تحریر الوسیله، ج1، ص293، م 1.)
2- كسی كه می داند روزه برایش ضررندارد، اگر چه دكتر بگوید ضرر دارد، باید روزه بگیرد.( توضیح المسائل مراجع، م 1743.
3- ملاك ضرر داشتن تشخیص خود مكلف است كه گاهی از اطمینان به قول متخصص به دست می آید و گاهی از تجربه بیمارهای مشابه و گاهی از تجربه خود شخص.                                                                                4-كسی كه عقیده اش این است كه روزه برای او ضرر ندارد، اگر روزه بگیرد و بعد از مغرب بفهمد روزه برایش ضرر داشته، باید قضای آن را بجا آورد.( توضیح المسائل مراجع، م 417)                                                                               

 5-ضعف و سستی تقریبا لازمه روزه است و بخاطر آن نمی توان روزه را خورد،ولی اگر ضعف او به قدری است كه معمولاً نمی شود آن را تحمل كرد، خوردن روزه اشكال ندارد.(توضیح المسائل مراجع، ج1،  م1583.)

4)مواردی كه روزه باطل نمی شود
1. سهوا چیزی بخورد یا بیاشامد.
2. تزریق آمپولی كه بجای دوا استعمال می شود. مقم معظم رهبری:« احتیاط واجب آن است كه روزه دار از آمپول مقوی و یا مغذی و هر آمپولی كه در رگ تزریق می شود و نیز انواع سرمها خودداری كند، لكن آمپولهای دارویی كه در عضله تزریق می شود و نیز آمپولهایی كه برای بی حس كردن به كار می رود مانعی ندارد.( اجوبة ،س 767.)
* استعمال شیافهایی كه برای معالجه است اشكال ندارد.                             ( توضیح المسائل مراجع، ج1، م 1645.)
3. فرو بردن آب دهان؛ و لو به جهت خیال كردن ترشی و مانند آن در دهان جمع شده باشد.(همان، ج1، م1579)
4. فرو بردن اخلاط سر و سینه، اگر به فضای دهان نرسیده باشد.  
* گفتنی است كه مرز فضای دهان و حلق، مخرج (خ) می باشد.
5. چشیدن و جویدن غذا در صورتی كه معمولاً به حلق نمی رسد، اگر چه اتفاقا به حلق برسد.(همان، م 1582)                                                                                                 6- مسواك كردن با خمیر دندان در حال روزه اشكال ندارد، ولی باید از فرو بردن آب دهان جلوگیری شود. (استفتائات امام، ج1، ص 307، س11)                        7-استفاده از شامپو، كرم، رژلب،مگر آنكه وارد دهان شود و فرو داده شود.
8. ریختن دوادر بینی، اگر نداندكه به حلق می رسد.( توضیح المسائل مراجع، م1657
9. دوا ریختن به چشم و سرمه كشیدن، در صورتی كه مزه آن به حلق برسد مكروه است.  (همان،م 1750.)
10. بوئیدن هر گیاهی كه بوی خوش داشته باشد مكروه است و عطر زدن هیچ مانعی ندارد. تحریر الوسیله، ج1، ص288، م 1.
11. روزه داری كه دندانش خون ریزی دارد و ناخواسته خون به گلویش برسد، روزه اش صحیح است.( اجوبة الاستفتائات، س759.)
12. بردن وسایل غیرخوراكی در دهان به هنگام روزه مانند وسایل دندان پزشكی مبطل روزه نیست.( استفتائات امام، ج1، ص306، س 9)
13. ترشّحات چرك گلو اگر قبل از رسیدن به فضای دهان فرو رود، مبطل نیست.(همان)
14. استفاده از اسپری برای باز كردن راه تنفسّی كه به صورت گاز و بخار به حلق می رسد اشكال ندارد.(همان،ج1، ص306، س 7 و 6)                              «استفاده از اسپری برای تنگی نفس اشكال دارد و در صورتی كه روزه گرفتن بدون آن ممكن نباشد یا مشقت دارد، جایز است از آن استفاده شود؛ لكن احتیاط آن است كه مبطل دیگری انجام ندهد و در صورت ممكن روزه را قضا نماید.( اجوبة ،  س762)
15. استفاده از پماد ویتامین دار پوست موجب بطلان روزه نیست.
16. اگر خون لثه در آب دهان مستهلک شود، محکوم به طهارت است و بلعيدن آن اشکال ندارد و مبطل روزه نيست، و همچنين در صورت شک در همراه بودن آب دهان با خون، فرو بردن آن اشکال ندارد و به صحّت‏ روزه ضرر نمى‏زند.(اجوبه، س 763.)
17- وارد كردن دستگاه آندوسكوپی در معده برای عكسبرداری بدون اینكه چیزی كه مبطل روزه است همراه آن داخل معده شود مبطل روزه نمی باشد.                                                                                    18) گر روزه دار، در خواب جنب شود، واجب نيست فوراً غسل کند و روزه اش صحيح است.                                                                               19- اگر روزه دار بي اختيار قي کند, روزه اش باطل نمي شود .                   20-اگرروزه دار سهواً سر را زير آب ببرد یا قسمتي از سر را زير آب ببرد        ویا نصف سر را يکبار و نصف ديگر را بار ديگر در آب فرو برد ویا بي اختيار در آب بيفتد ویا شک کند تمام سر زير آب رفته است يا نه روزه اش باطل نيست                                                                                   21-اگرروزه داردروغ بگویدروزه اش باطل نمی شودبرخلاف دروغ بستن           22-اگرگردوغباربه حلق نرسد،بلکه فقط به داخل دهان برسد ویابي اختيار به حلق برسد ویانداندکه به حلق رسیده یانه ،روزه اش باطل نمی ش